السيد الخميني
41
شرح چهل حديث ( اربعين حديث ) ( فارسى )
هميشه ، تا آشكارا كند خدا براى او شرى را . » پس اى عزيز ، نام نيك را از خداوند بخواه . قلوب مردم را از صاحب قلب خواهش كن با تو باشد . تو كار را براى خدا بكن ، خداوند علاوه بر كرامتهاى اخروى و نعمتهاى آن عالم در همين عالم هم به تو كرامتها مىكند ، تو را محبوب مىنمايد ، موقعيت تو را در قلوب زياد مىكند ، تو را در دو دنيا سر بلند مىفرمايد . ولى اگر بتوانى با مجاهده و زحمت قلب خود را از اين حب هم به كلى خالص نما ، باطن را صفا ده تا عمل از اين جهت خالص شود و قلب متوجه حق گردد ، روح بىآلايش شود ، كدورت نفس بر طرف گردد . حب و بغض مردم ضعيف ، شهرت و اسم نزد بندگان ناچيز ، چه فايدهاى دارد . فرضا فايده داشته باشد ، يك فايدهء ناچيز جزئى چند روزه است . ممكن است اين حب عاقبت كار انسان را به ريا برساند و خداى نخواسته آدم را مشرك و منافق و كافر كند ، اگر در اين عالم رسوا نشود ، در آن عالم در محضر عدل ربوبى پيش بندگان صالح خدا و انبياء عظام او و ملائكهء مقربين رسوا شود ، سرافكنده گردد ، بيچاره شود . رسوايى آن روز را نمىدانى چه رسوايى است . سرشكسته در آن محضر را خدا مىداند چه ظلمتها دنبال دارد . آن روز است كه به فرمودهء حق تعالى كافر مىگويد : « اى كاش خاك بودم . [ 1 ] و ديگر فايده ندارد . اى بيچاره ، تو به واسطهء يك محبت جزئى ، يك شهرت بيفايده پيش بندگان ، از آن كرامتها گذشتى ، رضاى خدا را از دست دادى ، خود را مورد غضب خداى تعالى نمودى . اعمالى را كه بايد به آنها دار كرامت تهيه كنى ، زندگانى ابدى و فرحناكى هميشگى فراهم كنى و به واسطهء آنها در اعلى عليين بهشت قرار گيرى ، مبدل كردى به ظلمات شرك و نفاق ، و براى خود حسرت و ندامت و عذابهاى شديد تهيه نمودى ، و خود را سجّينى نمودى ، چنانچه در حديث شريف كافى مىفرمايد حضرت امام صادق ، عليه السلام ، كه پيغمبر فرمود كه « همانا فرشته بالا مىبرد كار بنده را با فرحناكى . پس چون كارهاى نيكوى او را بالا برد ، خداى عزّ و جلّ مىفرمايد : « قرار بدهيد اين اعمال را در سجّين . همانا اين شخص در اين اعمال فقط مرا نخواسته است . [ 2 ] » من و تو با اين حال نمىتوانيم « سجّين » را تصور كنيم ، و ديوان عمل فجار را بفهميم ، و صورت اين اعمال [ را ] كه در سجّين است ببينيم . يك وقت حقيقت امر را مىبينيم كه ديگر دستمان كوتاه [ است ] و چاره منقطع . اى عزيز ، بيدار شو و غفلت و مستى را از خود دور كن ، و در ميزان عقل بسنج اعمال خود را قبل از آنكه در آن عالم ميزان كنند ، و حساب خود را بكش قبل از آنكه
--> [ 1 ] اشاره است به آيهء يَوْمَ يَنْظُرُ المَرءُ ما قَدَّمَتْ يَداهُ وَ يَقُولُ الكافِرُ يا لَيْتَنى كُنْتُ تُراباً . ( روزى كه شخص به آنچه پيش فرستاده است مىنگرد و كافر مىگويد : اى كاش خاك مىبودم . ) ( نبأ 41 ) . [ 2 ] عن أبي عبد اللّه ( ع ) قال قال النّبي ( ص ) : إنّ الملك ليصعد به عمل العبد مبتهجا به ، فإذا صعد بحسناته يقول اللّه عزّ و جل : اجعلوها في سجّين إنّه ليس ايّاى أراد بها . اصول كافى ، ج 2 ، ص 294 ، « كتاب ايمان و كفر » ، « باب رياء » ، حديث 7 .